1. YAZARLAR

  2. Dr. Taner Akman

  3. DIDEROT ETKİSİ
Dr. Taner Akman

Dr. Taner Akman

Yazarın Tüm Yazıları >

DIDEROT ETKİSİ

A+A-

 

18. yüzyıl aydınlanma çağı düşünürlerinden Fransız yazar ve filozof Denis Diderot’nun borç içinde olduğunu duyan Rus imparatoriçesi Büyük Katerina Diderot’nun kütüphanesini satın alıp 25 yıllık maaşını da peşin ödeyerek onu zor durumdan kurtarır. Maddi durumu düzelen Diderot'ya bir arkadaşı çok şık bir kadife sabahlık hediye eder. Giydiği yeni sabahlığın verdiği keyifle çalışma masasına oturan Diderot bu eski masanın yeni ve gösterişli sabahlığına hiç uymadığını fark eder. Aldığı yüklü miktar paranın verdiği rahatlıkla yeni bir çalışma masası alır. Ancak bu kez yerdeki eski halı sabahlığına ve masasına yakışmamaktadır. Yeni bir halı alır. Bu şekilde eski resimlerini, koltuğunu, duvar halısını, sandalyelerini derken evindeki her şeyi tamamen yeniler. Sonunda bütün parası biter ve yine borçlanır. Ancak o zaman aklı başına gelir ve kendisini nasıl bir tüketim çılgınlığına kaptırdığını anlattığı “Eski Sabahlığımdan Ayrılmanın Pişmanlıkları” (Regrets on Parting with My Old Dressing Gown) başlıklı bir makale yazar. Bilinçli bir alışveriş düşüncesiyle yapılmayan ve ihtiyaç olmadığı halde alınan şeyleri açıklayan bu tüketim sarmalından bahseden ilk kişi olduğu için anlattığı kavrama “DİDEROT ETKİSİ” denmektedir.

Diderot şöyle der: "Eski sabahlığımın efendisiydim ama şimdi yenisinin kölesi oldum." (I was absolute master of my old dressing gown, but I have become a slave to my new one.)

Önceki ve Sonraki Yazılar